Malaklı Çoban Köpekleri

Kangal’a benzeyen vücut yapısıyla bilinen Aksaray Malaklısı, aslında Kangal’a oranla daha büyük bir çoban ve sürü köpeğidir. Aksaray Malaklısı’nın çıkış yeri Aksaray ve çevresinde bulunan yöreler olduğu için, ırk bu isimle anılmaktadır. Anadolu Coğrafyası’nda hayvancılık ile uğraşan çiftçilerin vazgeçilmez dostları arasında yer alan Aksaray Malaklısı, büyükbaş ve küçükbaş hayvan sürülerinin korumalığı görevini üstlendiği gibi aynı zamanda iyi bir bekçi köpeği olarak da bilinmektedir. Çiftçilerin hayvanlarını gözüne kestiren kurt sürülerinin eli boş dönmesini sağlarlar. Çevik olmakla birlikte, vücut ağırlıkları fazla olduğundan, kurtların peşinde uzun süre koşamazlar. Ancak zaman zaman kaçmayı başaran kurtlar, bu köpeklerin varlığından dolayı sürüye fazla yaklaşamayacaktır.
 
Yetişkinlerde 130 ila 140 cm.’ye kadar ulaşan boy uzunlukları ve 90 kg.’ı bulan ağırlıkları ile devasa köpeklerdir. 17. Yüzyılda hayatını sürdürmüş ünlü gezgin Evliya Çelebi, yaklaşık 50 yıllık süre boyunca, Osmanlı topraklarının da içerisinde bulunduğu Anadolu’yu gezmiş ve yaşayıp gördüklerini Seyahatname isimli kitapta toplamıştır. Gezgin, bu gezilerden birinde Aksaray Malaklısı cinsi köpeklere de değinmiş ve bu türü aslana benzetmiştir.
 
Aksaray Malaklısı, 17. yüzyılda Anadolu topraklarında ortaya çıkmış bir köpek türüdür. Malak kelimesi, bazı yörelerde manda yavrusu olarak da bilinmesine rağmen, Aksaray yöresinde “dudak” veya “yanak” anlamında kullanılmaktadır. Akbaş, Karabaş, Aksaray Malaklısı ve Kangal köpeklerinin aslında Anadolu Çoban Köpeği ırkından geldiği düşünülse de kimi kaynaklara göre bu köpekler birbirlerinden tamamen farklı ırklardır. Aksaray Malaklısı, aslında çok eski tarihlerden beri (17. Yüzyıl) varlığını sürdüregelmiş bir köpek ırk olsa da, ticari olarak Malaklı köpeklerinin Kangal olarak satılmasından dolayı, günümüzde yeni yeni popülerlik kazanmıştır. Popülerlik kazanmasının sebeplerinden bir diğeri de, geçtiğimiz yıllarda Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’a Aksaray Belediye Başkanı’nın, malaklı köpek yavrularını hediye etmiş olmasıdır. Ayrıca bu köpekler Aksaray yöresinde, ilk kez Evliya Çelebi’nin seyahatnamesinde ismini söylediği “Anadolu Aslanı” olarak da tanınmaktadır. 1950’li yıllardan beri Amerika Birleşik Devletleri’nde üretiminin gerçekleştirildiği bilinmekte olup, dünyada safkan ırk olarak kabul edilmektedir.
 
Aksaray Malaklısı bilindiği üzere dünya üzerinde yer alan en iri köpek cinslerinden biridir. Genel olarak vücudunun her yeri normal köpeklere oranla oldukça büyüktür. Kaslı ve oldukça kuvvetli bir köpektir. Gösterişli yapısı insanları korkutsa da tanıdıklarına karşı dostane ve iyi huylu, sakin ve mülayimdir. Ancak yabacılara karşı sert ve tehlikeli olabilmektedir. Karşısındakinin niyetinin kötü olduğunu anladığında hiç düşünmeden saldırma eğilimi gösterebilir. Herhangi bir kişi veya hayvana saldırı düzenlediğinde, kurtulma şansı yok denecek kadar azdır. Bu, onun aynı zamanda iyi bir koruma köpeği olduğunu da göstermektedir. Cesur bir köpek olup, herhangi bir tehdit hissetmediğinde çoğunlukla sakindir. Atik ve dayanıklıdır. Koku alma duyusu güçlü olan bu köpekler, ağır koşullarda rahatlıkla çalışabilir.
 
Köpek eğitimi, köpeğin insanla buluşup kaynaştığı günlerde başlamıştır. Köpek eğitiminin temel kaidesi insan- köpek ikilisinin psikolojik yönden anlaşmasıdır. Bu nedenle köpek eğiticisi, köpeğin anatomisini, fizyolojisini ve psikolojisini öğrenmeli ve eğitim uygulamalarını bu doğrultuda yapmalıdır.
 
Bir buçuk yaşındaki bir erkek köpek ilk çiftleşme için ideal yaşa gelmiş sayılır. Bu yaşta erkek Malaklı köpeğinin yapısı tam olarak gelişmiştir. Dişiler için uterusun gerekli büyüklüğe ulaşacağı 2. Veya 3. Kızışma dönemine kadar beklenmesi tavsiye edilir.
TOP